Kategori: Makaleler

Gemicilik Yapan Kişiye Ne Denir? Toplumsal Bir Bakış Deniz kenarında yürürken, dalgaların kıyıya vurduğunu izlerken, zihnim birden gemiciliğe ve denizle olan ilişkimizi sorgulamaya başlar. Gemiler, okyanusları aşan devasa makinelerden, basit yelkenli teknelere kadar uzanan bir çeşitlilikte karşımıza çıkar. Ama bu gemileri kullanan kişiler… Onlar, denizci mi, gemici mi, kaptan mı, armatör mü? Gemicilikle uğraşan birine nasıl hitap ederiz? İşte bu sorular, gemiciliğin toplumsal yapılarla ve insanlar arasındaki ilişkiyle nasıl şekillendiğine dair bizi derin düşüncelere sevk eder. Bu yazıda, gemicilik yapan kişiye ne denir sorusunun ötesine geçerek, bu işin toplumsal yapılar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle nasıl şekillendiğine dair…

Bir Düşün ve Hisset: Gelenek Diğer Adıyla Ne Anlatır? Bir toplumda yürürken bir bayram ritüelini izlediğini düşün. Ateş etrafında toplanmış yüzlerce insan, çocuklar çiçeklerle koşuyor, yaşlılar geçmişin hikâyelerini fısıldıyor. “Bu ne?” diye sorarsın kendine — belki sadece bir gelenek. Ama başka bir adla da çağrılabilir: sosyo‑kültürel normlar, kültürel pratikler, ya da basitçe toplumsal kalıplar. Bu isimler aynı olguyu farklı merceklerle tanımlar ve bize gösterir ki “gelenek” kelimesi tek bir etikete indirgenemeyecek kadar zengindir. Geleneği anlamaya çalışmak, sadece geçmişe bakmak değil; toplumsal değerler, normlar, güç ilişkileri ve eşitsizliklerle örülmüş bir dokuyu çözmek demektir. Gelenek: Tanımlar ve Kavramsal Çerçeve Gelenek Nedir? Gelenek…

Verim: Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü ve Pedagojik Boyutları Eğitim, sadece bilgi aktarmakla sınırlı olmayan, bireyleri dönüştüren bir süreçtir. Her birey, farklı hızlarda ve farklı yollarla öğrenir. Bu süreçte verim, yalnızca elde edilen bilgiyle ölçülmemelidir; daha çok bu bilgilerin nasıl kullanılacağı ve toplumsal hayatta nasıl anlam bulacağı ile değerlendirilmelidir. Verim, eğitimin her alanında farklı şekillerde karşımıza çıkar; öğrencilerin öğrenme süreçlerinde ne kadar etkin oldukları, edindikleri becerilerin ne kadar sürdürülebilir olduğu, toplumsal hayatlarında bu becerileri nasıl yansıttıkları gibi faktörler, verimin pedagojik açıdan değerlendirilmesinde önemli rol oynar. Eğitimin ve öğrenmenin toplumsal bağlamda etkili olması için yalnızca bilgi aktarımı değil, bilgiye ulaşma yolları ve bilgiye…

Türkiye’de En Çok Gecekondu Nerede? Antropolojik Bir Perspektiften Bir Bakış Bir sabah şehrin dışında, taşra mahallelerinden birinde yürürken bir anda karşıma çıkan o görüntü, bugüne kadar defalarca gördüğüm ama her defasında bana farklı bir şey anlatan bir manzara: Gecekondu mahalleleri. Gözlerimi çevirdiğimde, bir tarafta lüks apartmanlar, modern alışveriş merkezleri ve geniş caddeler, diğer tarafta ise dar sokaklar, gecekondulardan yükselen dumanlar ve zamanla şekillenen bir yaşam biçimi. Buralar, toplumun farklı sınıflarını, farklı yaşam biçimlerini ve kökenlerini birbirine bağlayan bir alan gibi görünür. Gecekondu, sadece bir yapı türü değil, aynı zamanda Türkiye’nin kentleşme sürecinin, toplumsal yapısının ve kültürel kimliğinin yansımasıdır. Peki, Türkiye’de…

Gebermek ve Gebe Olmak: Edebiyatın Anlam Yüklü Dünyasında Bir Yorum Kelime ve dil, insan deneyimini şekillendiren en güçlü araçlardır. Anlamlar, metinler üzerinden çoğalır ve dönüştürülür; her kelime, bir dünyayı içinde barındırır. Edebiyat, kelimelerin yaşam bulduğu ve en derin anlamların yüzeye çıktığı bir alan olarak, toplumsal, bireysel ve hatta kozmik düzeyde gerçeklikler inşa eder. Peki, “gebermek” ve “gebe olmak” gibi iki kelime, edebiyatın büyülü dünyasında nasıl bir anlam kazanır? Bu kelimelerin, birer sembol, birer anlatı tekniği veya birer tematik derinlik olarak nasıl evrildiğini düşündüğümüzde, sadece dilin ötesinde bir anlatı ortaya çıkar. Bu yazıda, “gebermek” ve “gebe olmak” kelimelerinin edebi anlamlarını, sembollerini…

Dinimize Göre Gece Ne Zaman Başlar? Antropolojik Bir Perspektif Dünya üzerinde farklı kültürlerin ritüelleri, sembolleri, yaşam biçimleri ve inançları, insanlık tarihinin derinliklerinden günümüze kadar uzanmış, bu çeşitlilik ise insanlık deneyiminin ne kadar zengin olduğunu gösteriyor. Birçoğumuz için gece, günün bir evresi olarak kabul edilir; ancak gece kavramı, sadece astronomik bir olayın ötesine geçer ve zamanın, toplumların kimlik oluşumlarını, kültürel ritüelleri, toplumsal yapıları ve inanç sistemlerini nasıl şekillendirdiğini anlamamıza yardımcı olabilir. Dinimize göre gece ne zaman başlar? Bu soruyu sormak, yalnızca bir günün doğal akışını anlamakla ilgili değil, aynı zamanda toplumsal kimlik ve kültürün nasıl inşa edildiğini keşfetmekle ilgilidir. Gece Kavramının…

Türk Tabya Ne Demek? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan davranışlarını anlamak, her zaman kolay olmayabilir. İçsel dünyamızın karmaşıklığı, çevremizle kurduğumuz ilişkiler, toplumsal normlar ve bireysel algılar, her birimizin farklı şekillerde tepki vermesine yol açar. Psikoloji, işte bu karmaşıklığı anlamaya çalışır ve bizlere, duygusal ve bilişsel süreçlerin temelini keşfetmek için çeşitli araçlar sunar. Bugün, “Türk tabya” gibi bir terimin arkasındaki psikolojik dinamiklere göz atacağız. Bu terim, hem kelime anlamı hem de toplumsal bağlamda önemli bir yeri işaret eder. Ancak, psikolojik açıdan nasıl bir anlam taşıyor? Bunu anlamak için, bu kavramı bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden inceleyeceğiz. Türk tabya, kelime olarak…

Toplumlar, her zaman güç ilişkileri ve düzenin ne şekilde sağlanacağı üzerine çeşitli tartışmalara sahne olmuştur. Bu tartışmalar, ekonomik faktörlerin, kültürel değerlerin ve bireysel hakların nasıl şekillendirileceği üzerine derinlemesine düşünmeyi gerektirir. Ancak bu dinamiklerin daha geniş bir şekilde incelenmesi, toplumların yapı taşlarını oluşturan kurumsal ve ideolojik yapıları anlamaya çalışırken, belki de en ilginç paralelliklerden biri, günlük hayatın en sıradan yapılarından biriyle karşımıza çıkar: terminal. Otobüs terminalleri, toplumun en temel işleyiş biçimlerinin bir yansıması olarak, toplumsal düzeni, iktidar ilişkilerini, yurttaşlık anlayışını ve demokrasiyi nasıl şekillendirdiğini anlamamıza yardımcı olabilir. Terminal ve Toplumsal Düzen Bir otobüs terminali, şehirlerin taşımacılık ağlarının en merkezi noktalarından biri…

Gamzeli Yarim: Edebiyatın Dilindeki Aşk ve Sözün Büyüsü Edebiyat, her zaman kelimelerin derin anlamlar taşıyan bir dünyadır. Her bir satır, her bir cümle, bir insanın iç dünyasına açılan bir pencere gibi işler. Anlatıların gücü, sadece bir öykü anlatmakla kalmaz, aynı zamanda bir toplumun, bir dönemin ruhunu, değerlerini ve en derin arzularını da ortaya koyar. Peki, “Gamzeli Yarim kim söylüyor?” sorusu, yalnızca bir şarkının adını mı yoksa bir dönemin, bir çağın melodisini mi işaret eder? Bu soruyu, kelimelerin ve müziğin kesişim noktasında derinlemesine ele aldığımızda, edebiyatın ve pop kültürünün etkileyici bir birleşimiyle karşı karşıya kalıyoruz. Bu yazıda, “Gamzeli Yarim” şarkısını edebiyat…

Sıtma Olan Kişi Ne Yapmalı? Bir Kayseri Hikâyesi Kayseri’nin o bunaltıcı yaz akşamlarından biriydi. O kadar sıcaktı ki, dışarıda kuşlar bile sessizdi, sanki o da sıcaktan bunalmıştı. Ben de evin içinde, bir köşe de oturmuş, terlemenin verdiği o garip rahatsızlıkla bilgisayarımı açmaya çalışıyordum. Ama vücudum bir tuhaf hissediyordu. Biraz başım dönüyordu, ama tam olarak ne olduğunu bilmiyordum. O an, sadece kötü bir baş ağrısı, biraz da halsizlik gibi düşündüm. Sonra sabah uyandım ve içimde garip bir huzursuzluk vardı. Bir an gözlerim karardı, başım şiddetle ağrıyordu ve ateşim yükselmeye başlamıştı. Hemen annemi aradım. Annem, Kayseri’de ne yaparsan yap, en önce annene…